Budowanie konkurencyjności firma i regionu
Współpraca małych i średnich przedsiębiorstw w regionie
Charakterystyczną cechą współczesnej gospodarki jest rosnąca konkurencja, postępująca globalizacja, cyfryzacja i zwiększające się wymagania klientów. Skuteczne prowadzenie biznesu wymaga posiadania wizji i strategii jego rozwoju. Istotną rolę w rozwiniętych gospodarkach rynkowych spełnia sektor małych i średnich przedsiębiorstw, który jest ważnym źródłem dochodów i tworzenia nowych miejsc pracy, a w wielu przypadkach stanowią siłę napędową gospodarki.
Rozwój regionu zależy od połączenia polityki władz i inicjatywy przedsiębiorców. B. Bojewska wskazuje, że istnieje ścisła współzależność między działalnością władz, przedsiębiorczością małych i średnich firm a rozwojem regionu. Wspieranie przez władze regionalne winno ujawniać się poprzez tworzenie struktur i mechanizmów wspierających MSP. Rozwój i wzrost konkurencyjności możliwy będzie poprzez stwarzanie szans i znoszenie różnego rodzaju barier. Dzięki temu możliwe będzie zredukowanie niepewności działania, ograniczenie ryzyka i możliwość wykorzystania nadarzających się okazji i szans(5).
W polityce społeczno-gospodarczej państwa procesy rozwoju regionalnego stanowią ważny element. Jej celem jest wyrównywanie dysproporcji rozwojowych między regionami i podnoszenie ich konkurencyjności. Polityka regionalna stanowi dziedzinę interwencji publicznej, która coraz bardziej zyskuje na znaczeniu, a pomoc dla MSP jest jej priorytetowym elementem. Organy administracji publicznej winny ułatwiać i inicjować przedsiębiorczość prywatną, nie powinny natomiast zastępować przedsiębiorców angażowaniem się w prowadzenie bieżącej działalności gospodarczej. Zatem działalność winna być aktywizowana według zasady wpierającego uczestnictwa władz i zasady wyrównywania szans. Wspieranie MSP uznawane jest jako jeden z najbardziej trafnych sposobów aktywizacji słabiej rozwiniętych regionów. W większości krajów UE nie tylko władze rządowe, ale też władze regionalne i lokalne mogą wspierać MSP.
Jednym z zasadniczych problemów małych i średnich przedsiębiorstw jest świadome kształtowanie swojej przyszłości w celu zapewnienia korzystnej pozycji konkurencyjnej i możliwości długookresowego rozwoju mimo zmiennego otoczenia. Triada przedsiębiorstwo-region-rozwój staje się coraz powszechniej stosowana we współczesnej gospodarce. W warunkach postępującej globalizacji procesów gospodarczych posiadanie strategii ukierunkowanej na rozwój przedsiębiorstwa jest podstawowym i niezbędnym elementem długookresowego planowania. Strategia rozwoju firmy jest próbą kreowania przyszłości i tak jak każda próba jest obciążona ryzykiem. Jednak działanie jest zawsze mniej ryzykowne od powstrzymania się od niego(6). Dla przedsiębiorstw funkcjonujących w skali regionu istotnym zadaniem jest uwzględnienie w budowie i implementacji swojej strategii wykorzystania informacji i sygnałów płynących z otoczenia oraz umiejętne wykorzystanie atutów organizacji.
Istota i uwarunkowania regionalne strategii MSP
Przedsiębiorstwo może przetrwać w długim horyzoncie czasowym i realizować zamierzone cele tylko wtedy, gdy dokonuje ciągłego doskonalenia procesów zarządczych ukierunkowanych na rozwój i wzrost. Wpływ zmiennych warunków rynkowych i zmiany zachodzące wewnątrz przedsiębiorstwa powodują, że niezbędne staje się podejmowanie określonych działań dostosowawczych. Ich podejmowanie wynika z potrzeby utrzymania się podmiotu na rynku i sprostania konkurencji, a także wzmacniania elementów przewagi konkurencyjnej.
Procesy zmian mające skoordynowany i skuteczny charakter określa się mianem rozwoju, który postrzegany jest w kategoriach jakościowych przejawiających się opracowywaniem i wprowadzaniem różnego rodzaju innowacji produktowych, procesowych, strukturalnych oraz w dziedzinie organizacji i zarządzania. Oznacza to wprowadzenie następujących zmian:
- wprowadzenie nowych wartości do przedsiębiorstwa,
- poprawę jakości posiadanych zasobów i wartości,
- dostosowanie strukturalne zasobów i wartości(7).
